زندگینامه یکی از شخصیت ها ی برجسته شیروان

خانم دکتر ستاره ممیشی خانلق در سال 1343 در شهرستان شیروان خراسان شمالی متولد شد. ایشان تحصیلات عالی خود را در رشته پزشکی دانشکدة پزشکی دانشگاه کرمان آغاز کرد و به سال 1368 فارغ‌التحصیل شد. وی در سال 1371 موفق به اخذ درجة تخصصی در رشتة کودکان از دانشکدة پزشکی دانشگاه علوم پزشکی کرمان گردید. سپس تحصیلات فوق‌تخصص خود را در رشتة عفونی کودکان دانشگاه علوم پزشکی تهران در سال 1376 به پایان رساند. ایشان اکنون به عنوان عضو هیئت علمی و استادیار گروه کودکان در بخش عفونی کودکان بیمارستان مرکز طبی کودکان مشغول به کار می‌باشند. افتخارات: 1- کسب رتبه دوم اموزشی درمانگاههای مرکز طبی کودکان در جشنواره ابن سینا 79-1378 و لوح و مدال نیکل در زمان مسوولیت اینجانب در درمانگاه 2- کسب رتبه سوم در رابطه با فعالیت‌های آموزشی انجام شده در سال 79-1378 در جشنواره ابن سینا و دریافت لوح و مدال برنز
سمت های اجرائی (گذشته تاکنون)
1- رییس درمانگاه بیمارستان مرکز طبی کودکان (از اسفند 78) 2- آموزش بالینی دستیاران فوق تخصصی عفونی و تخصصی و کارورزان و دانشجویان

با تشکر از خانم مریلا خانلق که این مطلب را برایمان فرستاده اند . باز هم منتظر مطالب خوب ایشان هستیم .

مسیر توسعه شیروان ( بخش دوم )

مسیر توسعه شهری بدون داشتن خودباوری بومی امکان پذیر نیست . متاسفانه بخشی از مدیران شهر شیروان بر این تصور هستند که با به رخ کشیدن بحث محرویت و بدبختیهای شهر می توان امکانات بیشتری را از مقامات استانداری و یا تهران نشینان بدست آورند . غافل از این که بیش از حد بزرگ کردن نواقص و مشکلات شهر و منطقه ما موجب از دست دادن نیروهای خلاق و کآرامد ما می شود اگر به اطراف خود نگاه کنیم می بینیم اکثر دوستان و آشنایانمان به محض بدست آوردن وضعیت مناسب مالی به شهرهای دیگر کوچ می کنند . این بلایی است که سالهای سال است که دامنگیر شهر ماست و کوچ ها فرار سرمایه از منطقه را نیز به همراه دارد . روستایان جای کوچ کنندگان را می گیرند و فرآیند کُند توسعه ادامه می یابد آنها هم بزودی شهری را پیدا کرده و می روند . و همچنان مدیران ما می گویند شهر محروم شیروان !!!
نکته اساسی در این بحث این است که اگر نسل جوان شهرمان احساس خود باوری و عشق به سرزمین باشکوه خویش را نداشته باشد خواه ناخواه شهر دودآلود تهران و یا درهم و برهم بجنورد را درآغوش می کشد .
چرا در ابتدای جاده آسیایی چنین تابلویی نیست ( به شهر شیروان ، پایتخت پارتهای ایران خوش آمدید ) مگر غیر از این است که تپه باستانی ما قدمتی 5 هزار ساله دارد که در کل خراسان بی نظیر است و هم پای شهر سوخته زابل است مگر غیر از این است که گورهای ساسانیان و اشکانیان در این منطقه بسیار یافت شده پس چرا از این تاریخ بهره نمی گیریم ؟
مگر بجنورد و دیگر شهرهای استان ما چنین قدمت و جایگاهی دارند ؟
باید به روحیه جوانان شیروان بها داد ، و عزت نفس آنها را در نظر بگیریم . نیاز نیست همواره بگویم ما بدبختیم ، تا چیزی آیدمان شود بگویم بزرگیم و بزرگان امکانات عالی نیاز دارند نه آنکه از صدقه سر دیگر شهر ها و ولایات چیزی هم به ما بدهند .
این پروسه نیاز به عزم و خود باوری دو چندان و ابتدا در بین مدیران ما را دارد .
چرا ارد بزرگ را ما شیروانیها دوست داریم ؟ آیا تنها به خاطر این است که او یک دانشمند بزرگ است ؟ خیر ...چون با ارد بزرگ احساس هویتی ارزشمند تر از آن چه سخنگویان شهرمان می گویند بدست می آوریم .
شیروان می تواند شهری فاخر و بی نظیر شود و برای اینکار باید نکات مثبت آن در رسانه ها و مجامع عمومی مطرح گردد .... ادامه دارد

پیشنهادی برای اعتلای نام شهر عزیزمان شیروان

ابتدا لازم می دانم از زحمت کشان و مدیران لایق شهرمان آقایان عباس کاظمی رییس شورای شهر شیروان و همچنین اسماعیل حسین پور عضو برجسته شورای شهر شیروان که با نظرات خویش این وب سایت را مورد لطف قرار داده و باعث دلگرمی شدند تشکر و قدردانی بنماییم .

هر یک از ما از منظری خاص به تحولات و جایگاه شهرمان می نگریم شاید همین منظرهای متفاوت است که گاها موجب ارتقای یکایک ما و همچنین شهر عزیزمان می شود . نکته ایی که در حال حاضر بر آن پافشاری می کنیم . معرفی شهر عزیزمان به بهترین شکل در منظری کشوری و جهانی است . راهکاری که امروز همه دانشمندان به آن رسیده اند استفاده مناسب از توانمندیها و داشته های ماست . در گذشته ایی نه چندان دور که شهر ها کوچک بودند درختان قدیمی و یا حتی مقابر و زیارتگاه ها همه از جاذبه های گردشگری مناطق مختلف محسوب می شد . هر چند هم اکنون هم چنین مواردی وجود دارد اما به خاطر کثرت آنها ، شوق و ذوقی آنچنانی برای همه آن مکانها و محل ها وجود ندارد . بعضی از شهر ها بر روی آثار باستانی و گاها هنری خویش تاکید کرده اند شهری همانند اردبیل هم با ساختن استادیومهایی به نامهای ورزشکاران به نام خود سعی در نماد سازی داشته است شهر رشت بر روی پروفسور سمیعی جراح معرف سرمایه گذاری نموده و خیابانی را هم به نامش کرده اند .

حال نماد شهر ما چیست ؟ همه ما می دانیم اندیشمند برجسته کشورمان که طبق دانشنامه جهانی ویکی پدیا " ارد بزرگ " که اصلیتی شیروانی دارند در جایگاهی هستند که بسیاری از بزرگان نه تنها ایران بلکه در افغانستان و تاجیکستان نیز او را ستایش می کنند . چنانچه دکتر کریم سمنانی در مقاله (( نمادها ، عامل اصلی توسعه شهری )) می گویند نماد شیروان ارد بزرگ است . کتاب آرمان نامه ارد بزرگ همانگونه که خبرگزاری فارس منتشر نمود پر مخاطب ترین کتاب حال حاضر ایران است . همین امروز اگر سایت سازمان عقیدتی سیاسی وزارت دفاع را تماشا کنید جملات ارد بزرگ را که زینت بخش هر اندیشه ایی است را خواهید دید . نکته ایی که ما پیشنهاد کردیم آن بود که با نامگذاری خیابان ، میدان و یا حتی مکانی از شخصیت ارد بزرگ تجلیل نموده و به همه بفهمانیم ایشان شیروانی است . از آن پس هر کجا نام ارد بزرگ برده شود در واقع نام شیروان هم تداعی شده و آن هم بکار می رود آنچه دکتر سمنانی مطرح نموده اند دقیقا همین مسئله است همانگونه که فرشچیان نماد اصفهان است و نام فرشچیان با اصفهان معنا می یابد پس این پیشنهاد کاملا روشن و شفاف است . از توجه شما نسبت به این مطلب سپاسگذارم .

پیکانی همچون آرش ، از فراز شیرکوه سرفراز

گفتمان امروز در عرصه شهری بسیار متفاوت از آنچیزی است که تصور می کنیم .

بودجه شهرداری ها محدود است ، به همان نسبت تحرک و پویای شهری هم کم است . اما کسب منابع ملی می تواند این چرخه را به کلی تغییر دهد . مدیران شهر تهران همواره سعی داشته اند اطلاعات نجومی نسبت به شهر خود بدهند مثلا در زمانی که جمعیت این شهر نهایتا 6 میلیون بود مدیرانش از جمعیتی 15 میلیونی سخن می گفتند و حالا که شهر: ۷٬۷۰۵٬۰۳۶ جمعیت دارد شهرشان را بیست میلیونی خطاب می کنند .

براستی چرا ؟

چون می دانند به این شکل سهم بیشتر از ثروت ملی را به خود اختصاص می دهند . بر این اساس مدیران شهر اصفهان هم شهر خود را 6 میلیونی معرفی می کنند حال آنکه اصفهان هنوز جمعیتش به یک میلیون و 600 هزار نفر هم نرسیده و سومین شهر پرجمعیت پس از تهران و مشهد است . شهر تبریز خودش را چهار میلیونی معرفی می کند اما جمعیتش یک میلیون و 300 هزار نفر است .

نماد سازی تهرانیها را پایانی نیست در نهایت هم همچون برج آزادی خواهند گفت برج میلاد نماد ایران !!! است .

آنها به خوبی آموخته اند باید آمار را بالا ببرند تا فضای به وجود بیاورند که مدیران سطح کلان کشور مجبور به اعطای تسهیلات اضافی به آنها شوند .

موارد فوق را از این جهت گفتم که در واقع نکته ظریف اما مهم مدیر سایت شیران شیروان را که فرموده بودند بعضی از مدیران شهرمان جمعیت واقعی شهرمان را انکار نموده و آن را هم کمتر می گویند شکافته باشم و بگویم کار آنها تا چه حد از واقعیات روز بدور است و نشان از کم سوادی و یا خیانت آنها دارد .

نکته دیگرآنکه وسایل ارتباط جمعی در عصر مدرن امروز دارای توانایی است که بسیاری از سنتگرایان توان دیدن آن را ندارند .

چنانچه می بینید تمام شبکه های ملی به جای ایران شهر بودن تهران شهر هستند . وقتی ساعت را اعلام می کنند می گویند به وقت تهران مگر ساعت تهران با دیگر نقاط کشور فرق می کند ؟ آنها اخبار بی ارزش فوتبال محلات خود را در شبکه جهانی خبر اعلام می کنند آنگاه مهمترین اخبار شهرهای دیگر را به سطل زباله می اندازند . با این توصیف راه شکستن جو موجود چیست ؟

اصفهانیها بر طبل هنر و استاد محمود فرشچیان کوبیدند آنقدر گفتند که تهرانیها مجبور شدند بخشی از اخبار هنری را در اختیار آنها بگذارند و به این شکل اصفهان را آنقدر بزرگ کردند که بگوییم هنر ایران در اصفهان است ، بگذریم که قبلا می گفتیم هنر ایران از چهار راه ولیعصر تهران به بالاست !!!

نماد ملی شهر ما چیست ؟

بی تردید ارد بزرگ برترین اندیشمند معاصر ایران است . اگر حوزه هنر در اختیار اصفهانیها قرار گرفته ( البته آنها امروز ورزش را هم نشانه رفته اند و می خواهند رنگ زرد خود را به سرخ آبی ها تحمیل کنند ) به خاطر تلاش همه بخشها بخصوص رسانه ها بوده است . حال حوزه اندیشه باید به شیروان منتقل شود می بینید که قم و مشهد سعی در بدست آوردن این بخش را دارند اما تکثر زیاد در این بخش موجب پلشتی و هرز نیروهای آنها رفته است . ما با تکیه بر نمادی همچون ارد بزرگ براحتی می توانیم شیروان را به شهری مطرح در حوزه کشوری مطرح کنیم .

شیروان پایتخت باستانی ایران و همچنین اولین شهر در دوره مدرنیته است که سازمان شهرداری در شمال خراسان را به خود دیده ، مدنیت و پیشتازی ما نباید در زیر رفتارهای پوپولیستی و مغشوش بجنورد له شود . ما باید تنها به منافع کلی شهر خویش بنگریم و در این راه باید دیدمان کاملا وسیع و کارشناسانه باشد .

امروز بر ماست که به هر شکلی که ممکن است با نماد سازی و تجلیل از آن ، پیکانی همچون آرش بسازیم از فراز شیرکوه سرفراز برای فتح دماوند ! این تنها راه تغییر شرایط امروز است .

مشاهیر خراسان شمالی شیروانی هستند

هر شهری را با نامدارانش می شناسند چنانچه دکتر کریم سمنانی گفته اند شهر شیروان را با نام ارد بزرگ می شناسیم همانطور که مشهد را با استاد محمد رضا شجریان و اصفهان را با نام استاد محمود فرشچیان و شیراز را با استاد غلامحسین پیروانی و قوچان را با پروفسور حسین صادقی و... می شناسیم .

اگر خوب دقت کنیم خواهیم دید بجنورد با این که یکه تاز عرصه امروزین خراسان شمالی شده اما نوابغ و بزرگان استان را شیروانیها تشکیل می دهند آیا از بجنورد نام آوری را می شناسید ؟ و یا دیگر شهرهای این استان ؟!

اما چرا استان خراسان شمالی هیچ گاه از مقام بزرگانی نظیر ارد بزرگ و منوچهر لطیف یاد نکرده ؟

آیا مدیران بجنورد از این که بزرگانی نظیر مشاهیر شیروان را ندارند دلگریر هستند ؟

آیا همواره باید نام بجنورد را در بین عامه به داشتن صوفی و کف بین و آینده بین !!! بشناسیم . یا با خنده بگوییم پاریس کوچولو ! و یا از آبنبات بجنورد یاد کنیم ؟!!! تا کی بجنورد می خواهد خود را به عامیانه ترین شکل ممکن معرفی کند .

مگر غیر از این است که ما همه ساکن یک استان هستیم و بزرگانمان متعلق به همه ما هستند ؟ پس چرا مدیران بجنورد مقاومت می کنند . در خراسان رضوی کسی نمی گوید شریعتی مشهدی ، سبزواری و یا مزینانی است همه شریعتی را از آن خود می دانند . اما در استان ما واقعا اینگونه است ؟!

واقع امر آن است که خراسان شمالی با تجلیل از بزرگان خویش سهم بیشتری در تعاملات کشوری خواهد داشت . نمایندگان مجلس ، سیاسیون و مدیران با اولین نسیمی می روند و این اهل علم ، دانش و فرهنگ هستند که همیشه بر قلوب مردم حکمرانی می کنند .

در جهت تجلیل از مقام ارد بزرگ که به حق بزرگ استان خراسان شمالی است دو وب سایت ایجاد کرده ام

1- بررسی نظریات و اندیشه های اجتماعی ارد بزرگ

و دیگری :

2- پند ها و اندرزهای ارد بزرگ

امیدوارم با کمک دیگر دوستان هم استانی بتوانیم این دو وب سایت را هم کامل نموده و کام تشنه هم استانی های عزیز را سیراب کنم .

چرا مسئولین شیروان نسبت به بزرگان و مشاهیرشیروان بی توجهی میکنند

شهر شیروان شهری است که اگر بگوییم پراستعداد ترین شهر ایران نسبت به جمعیت آن است گزاف نگفته ایم شواهد این امر را به خوبی نشان میدهد .

اما مسئولین ما حتی دوست ندارند در این مورد سخن به میان آید !!!

جالب است وقتی استاد منوچهر لطیف فوت کردند حتی هیچ یک تسلیت در روزنامه ها چاپ نکردند انگار نه انگار که لطیف فرزند این شهر است.

ما در سطح خراسان شمالی در ورزش مردی به بزرگی لطیف داریم؟ اگر هست نام ببرید .

جناب داورزنی رئیس محترم تربیت بدنی خراسان شمالی شما نام ببرید. بعید میدانم بدانید چون بعید میدانم ورزش را بشناسید.

بگذریم!!!!!

البته باید گفت ما از بیگانه ها انتظار نداریم ولی مسئولین خودمان چه گلی بر سرمان زدند گه بیگانگان بزنند

آهای آقای نماینده شیروان که شعارهای تبلیغاتی ات در زمان تبلیغات مجلس گوش فلک را کر می کرد یک نیم نگاه هم به شیروان بینداز که دیگران دارند برای شهرمان مینالند.

چهره های ما آثار باستانی ما را همه را دارند به تاراج می بروند.

آیا در این قحط رجال در حال حاضر شخصی بزرگتر واندیشمندی بنامتر از ارد بزرگ در سطح ایران داریم ؟.مردی که نظریه هایی جهانی دارد و افتخاری برای کشور ماست.

و شما شورای شهر شیروان

نمیدانم تا به حال به شهرهای دیگر رفته اید یا خیر؟ آنها از کوچکترین اشخاص خود که نامشان آوازه چندان نیز ندارد مجسمه میسازندو شما در حالی که بزرگانی فراملیتی دارید اصلا دوست ندارید که نام آنها را ببرید شاید فکر میکنید که آنها در دوره بعد شورا شهر باشما رقابت می کنند!!!

اصلا ما اشتباه کردیم به کسانی رای دادیم که مدرکشان به زور دیپلم است و بقیه هم که جناحی عمل می کنند. نه برای شهرمان!! و خیلی ها هم که هیچ نمیکنند!!

باور کنید کسانی که در این سایت نظراتشان را اعلام میکنند دلشان برای این شهر می سوزد .

شهر ما فقط به افراد تحصیلکرده نیاز دارد نه به عده ایی بنگاه دار و فرهنگیانی چاپلوس و ناچیز!!!

شیروان شاید به اندازه یک کلان شهر شخصیت معاصر و حی و حاضر دارد ولی مسئولین ما همیشه کوچک نمائی می کنند حتی در اعلام جمعیت شهر به خبرگزاری ها آمار رسمی کشور را کاهش میدهند؟؟

شیروان در سال 1385 جمعیت 164 هزار نفری داشته طبق آمار رسمی موجود که تا سال 1388 حداقل به 180 هزار نفر رسیده است ولی جالب است جمعیت شهرمان را 157 هزار نفر اعلام میدارند.

کاش ما می دانستیم که روزی باید برای مسئولیتمان در دنیا دیگر باید پس جواب بدهیم.

کم شیرمردانی نیستند که قلبشان برای شیروان میتپد و روباه صفت نیستند!! بسیار فراوانند و شیروان از ان اینان است!!.شیران دلسوز و باغیرت کسانی که با دیدن کاستی ها اشک در چشمانشان جمع می شود!!!

وقتی میبینم خواهران همشهری من این گونه برای شهرمان متعصب هستند میگوئیم کاش کمی از وجود اینان در مسئولان ما بود!!!

شیر زنانی که حتما در آینده نزدیک شهرمان را دگرگون خواهند کرد!!

ماخذ : (( وب سایت شیران شیروان ))

شیروان من پایدار بمان و جاودان

شیروان من

درست است که غبار ، آسمانت را فرا گرفته و فرزندان برومندت در شهر خود غریبند اما تو همچون شیرکوه سرفرازت همواره در دل تاریخ درخشیده ایی ...

شیروان من قرنهاست مسافران از باختر به خاور و از خاور به باختر تو گذشته اند و خود هجران و غمباریت را هر بار به چشم دیده اند .

آیا شیروان کاروانسرای بین راه است ؟!

آیا شیروان برای گذشتن است ؟!

سالهاست مدیرانی که بر تو حکومت رانده اند فکر نکرده اند می شود تو را هدف سازند و نه کاروانسرا.

تپه باستانی ات که همپای شهر سوخته تمدنی پنج هزار ساله دارد و می توان با ایجاد موزه ایی در کنارش آن را قطبی برای گردشگری ساخت . زیبایی های طبیعی ات همچون شیرکوه که تعجب و تحسین هر بیننده ایی را بر می انگیزد و دهها جاذبه دیگر تو را نمی بینند .

شیروان من مدیران تو سالهاست نام آورانت ، مشاهیری همچون ارد بزرگ ، علی بابا رستمی و یا منوچهر لطیف را هم فراموش کرده اند . یعنی هیچ تعصبی برای بزرگان شهرمان در آنها نیست . دریغ از آن که حتی یک کتابخانه ایی را به نام آنها کنند چه برسد به کوچه و خیابان .

شیروان من میدانهایی را برایت ساخته اند زشت و بی ارزش . دریغ از مجسمه شیری در یکی از میدانهایت که نام ترا تدایی کند هر چه هست شعار و ریا...

شیروان من

با این همه هیچ گاه زره ایی از عشقمان نسبت به تو کاسته نشده و نخواهد شد

دوستت داریم ای خانه اجدادی

خوشه های انگور شیروان باز کام همگان را شیرین می کنند

تابستان فرا رسید و باغ های تاک و انگور محل رفت و آمد باغداران شده است . صدها سال است که این باغ ها ، کام های هم میهنانمان را شیرین می کنند . کشمش یری ها ( محل پهن کردن دانه های انگور ) دوباره تمیز می شوند برای کشمش و شیره خانه ها هم برای گرفتن شیره انگور گرد گیری می شوند .

به همه باغداران و همراهان آنها خسته نباشید می گویم .

مقبره تیموری شیروان

این بنای تاریخی در فاصله 6 کیلومتری شیروان و در قسمت شمال شرقی مقبره امامزاده حمزه رضا(ع) واقع شده است. بنای مقبره مربوط به دوران تیموریان (حدود سال 785 / ق ) می باشد. . ساختن مقبره خشتی و نمای خارجی آن هشن ضلعی است بطوریکه اظلاعی که درگاه ورودی به داخل مقبره دارد در حدود 6 متر و دیگر اظلاع 20/4 متر طول دارد . ارتفاع و عرض درهای ورودی به ترتیب 20/2 متر و 40/1 متر است . در قسمت فوقانی آن قوسی ساخته شده است دیده می شود . ضخامت دیوارها 20/1 متر است . بنا مذکور در قسمت داخل چها رگوشه است این مقبره دارای گنبدی است که ارتفاعش از قسمت فوقانی بنا 5/2 متر است. ارتفاع تا زیر کنبد 20/4 متر است . مقبره تیموری متعلق به یکی از سرداران معروف امیر تیمور گورکانی می باشد که دارای سنگ قبر سیاه رنگی بود که چند سال پیش این سنگ شبانه دزدیده شد در روی سنگ خطوطی حک شده بود که به علت ساییدگی دقیقاً خوانده نمی شد اما کلمه عید خواجه تا اندازه ای واضحتر از بقیه خطوط بود . البته در کتیبه تاریخی از عید خواجه به عنوان یک سردار معروف تیمور نام برده شده است . امیر تیمور که در قساوت و بی رحمی یکی خون خواران تاریخ لقب گرفته به منظور جلب رضایت و اعتماد, سرداران خود که در جنگها و خون ریزیهای تیمور کشته می شدند مراسم بسیار با شکوه برپا می کرد و مقبره های عظیم و مستحکمی برای آنان می ساخت . مقبره تیموری شیروان در زیر دارای نقبهایی به طرفین است چون تیمور در قسمت زیرین بناهای مربوط به دوران خود نقب می زد و در بیشتر جنگها با استفاده از نقب دشمن را از پای در می آورد بطوریکه ابن عربشاه مولف عجایب االمقدور فی اخبار التیمور می نویسد :

« آن روز تیمور خاکستر خیمه های سوخته و نقش سربازان مقتول خود را دید با خود عهد کرد که جانداری را زنده نگذارد . نقب زنها به سرعت مشغول پیشروی به سوی حصار شهر بودند صدای طبل و کرنا دائماً بلند بود تا صدای کلنک نقب زنها به گوش مدافعان شهر نرسد »

در مورد نقب زیرین این بنای تاریخی عده ای مطلعین معتقدند که یکی از این نقبها تا روستای قلعه زو( 20 کیلو متر دورتر از بنا) امتداد داشته که آثار آن دقیقاً مشخص نمی شود. ولی تا فاصله 200 متری ادامه دارد عده ای از محققان هم که این بنا را از نزدیک دیده اند معتقدند دراین که بنا مربوط به دوران تیموری است شکی نیست ولی بیشتر به بناهای شاهرخ میرزا فرزند تیمور شباهت دارد.ضمناً قسمت داخلی بنا گچبری بالای سردرها دور تادور به رنگ فیروزه ای گچربی وکتیبه نویسی شده استکه آثا آن به خوبی مشاهده می شود. البته بعضی از معمرین مقبره مذکور رابه شیخ تیمور نسبت می دهند که این مورد نمی تواند قابل قبول باشد زیرا طبق وقفنامه موجود به تاریخ(شهر ذیقعده الحرام سنه 1045 هجری قمری که با خط بسیار زیبایی نگاشته شده. واقف املاک شخصی بنام امیر محمد شیخ تموری ولدشیخ حسن تموری ازاعقاب میر درویش حسن زیارتی که متولی و خدمه حضرت امازاده رضا(ع) ذکر شده که بیش از 20 نفر از بزرگان ومعتمدین محلی وقت این وقفنامه با ارزش را امضاومهرزده اند .تاریخ وقفنامه نیز با تاریخ احداث بنا460 سال اختلاف زمان دارد. البته این احتمال وجود دارد که جنازه میر درویش حسن جد بزرگ شیخ تمور را داخل مقبره تیموری دفن کرده باشند) . برج و باروی تیموری درفاصله 25 کیلو متری شمال غرب شیروان دربین کوههای سربه فلک کشیده مجاور روستای قلعه زوشیروان در قله بلندترین کوه غربی روستا که چشمه ای نیز از زیر همین کوه می جو شد آثار برج و بارو واماکن مخروبه زیادی دیده می شود که هر بیننده ای را به اعجاب وا می دارد. زیرا حتی صعود قله کوه و بازدید از آثار مذکور برای افراد عا دی مشکل است.

نگارنده به اتفاق چند نفر از داخل دره شمال غربی که به قله منتهی می شود صعود کرده است که به محض مشاهده این آثار قدیمی درقله کوه اولین نکته سوال برانگیز این بود که این همه مصالح چگونه وبا چه امکاناتی به قله کوه آورده شده است.به هر حال مدت زیادی ازاین آثار قدیمی بطور دقیق و از زوایای مختلف بازدید وفیلم برداری گردیده که ماحصل آن به شرح زیر است.این بنا شباهت زیادی به قلعه و دژ تسخیر ناپذیری داردکه در چهارگوشه آن چهار برج بلند ساخته شده استکه برج جنوب غربی آن هنوز بدون تغیر , و از سطح قله کوه 9 متر ارتفاع دارد, باقی است وسه برج دیگر تخریب شده است. طول دیوارهای این قلعه مستحکم درحدود120 متر وعرض آن درقسمتهای مختلف متفاوت است و50 الی 80 مترمی باشد.

ضخامت دیوارها در حدود 4 متر است. برجها کلاً ازسنگ وگچ وچوب بنا گردیده ونوع چوب بکار رفته آرچه است درداخل این قلعه که به برج وپل تیموری معروف است,درقسمت آثارخانه های بزرگ شاه نشینی دروسط وخانه های دیگری نیز در اطراف احداث شده که بعضی از خانه ها بوسیله پل و تونل (نقب) به برجها ارتباط پیدا می کند. در حال حاضر پل ریزش کرده اما آثار آن وچوبها ی بکار رفته بوضوع دیده می شود درقسمت شرقی این بنا آب انباری بزرگ برای تا مین آب آشامیدنی احداث گردیده که دیوارهای آن ازآجر وگچ درست شده وسقف آن ضربی خورده است.درضلع شمالی آن کوره آجر پزی مشاهده می شود. حمام این آثار تاریخی که خزینه وگلخن آن دیده می شود برای بازدید کننده بسیار عجیب است.

تنورهای پخت نان دیده بانها ومحل قرار گرفتن تفنگها با اندکی دقت انسان را به زمان ایلخانها می برد. از این قلعه و دژتاریخی بر کلیه مناطق اطراف بویژه راههای ارتباطی دره ها وعبورو مرور افراد تا فواصل دور می توان مسلط بود وهمه چیز را کنترل کرد . قصبه ای تاریخی در روستای هنامه شیروان درفاصله 18 کیلومتری شمال شیروان در دامنه شیب تند کوه شرقی هنامه که مشرف به روستاست واز سطح روستا که در دره قرارگرفته ورودخانه از آن عبور می کند در حدود 70 متر ارتفاع دارد, قصبه ای بزرگ وتاریخی ازدل کوه و از زیر خروارها سنگ وخاک به مرور زمان وطی سالیان دراز قد برافراشته وهر سالی که می گذرد برعظمت وبزرگی و ابهام این آثار تاریخی افزوده می شود . این قصبه که ابعاد واقعی آن در زیرسنگ وخاک مدفون است پس از مطالعات کامل بروی آن می تواند نقش مهمی درمورد بعضی از شهرهای باستانی ایران که در ناحیه شمال خراسان واقع بوده و هنوزمحل دقیق آنها مشخص نیست, داشته باشد وراه گشای کاوشهایی درمنطقه شهرستان گردد دراین آثار تاریخی که دیوارها ومنازل تماماً ازسنگ وگل بنا شده قسمت اعظم آن توسط مردم تخریب وکاوشهایی انجام گرفته که محل برخوردکلنگهاو پتکها بردیواره ها وشکستن سنگها بخوبی محسوس است وسنگ و خاک آن در دها نه راههای ورودی انباشته است دراین حفاریها ظروف سفالین وسکه های بدست آمده است که اکثر توسط سودجویان با قیمت نازلی از روستاییان به یغما برده شده است.

نگارنده در بازدیدهای مکرر از این آثار در سطح دیوارها , آثار طاقهای متعدد و همچنین اجاقها , آخور چهارپایان , آتش دانها و کندوهای بزرگ را مشاهده کرده است. طول بعضی از راهروها (دالانها) تا 25 متر امتداد داشته و در قسمتهای انتهایی که کمتر در معرض تغییرات جوی قرار گرفته است در سرطاقها آثار گچبری نمایان است . این روستا در سابق گبرنشین بوده چون مطلعین به آنجا گبرخانه نیز می گویند «هنما (هنامه) یکی از قراء قدیمی و گبر نشین بوده است »

نام دیگر مقبره های شیروان :

-

روستای گلیان شیروان

مقبره بابا توکل

-

روستای یقی باغان شیروان

مقبره خواجه سراج الدین

-

یکی از قلل کوههای گلیل شیروان

مقبره زکریا

-

روستای کاکلی تفتازان شیروان

مقبره سعدالدین تفتازانی

-

روستای خانصار (یاسر آباد) شیروان

مقبره بابا خوشگلدی

-

روستای الله آباد شیروان

مقبره شیخ مقدم و دیوارهای قدیمی

-

روستای سکه شیروان

مقبره بی بی حنیفه

-

روستای شیخ شیروان

مقبره بابا شیخ

برگرفته از سایت شهرداری شیروان

شیروان نخستین شهر استان خراسان شمالی است که شهرداری داشته است

مديركل دفتر شهري استانداري خراسان شمالي اعلام كرد:

برخورداري 392 هزار نفر از خدمات شهرداري‌هاي خراسان شمالي

خبرگزاري فارس: مديركل دفتر شهري استانداري خراسان شمالي گفت: 392 هزار نفر از خدمات شهرداري‌هاي اين استان برخوردار هستند.‌

گل‌محمد الهي امروز در گفتگو با خبرنگار فارس در بجنورد شمار شهرداري‌هاي سطح خراسان شمالي را 16 واحد عنوان كرد كه خدمات مختلف شهري را به شهروندان ارائه مي‌كنند.
وي اين شهرها را شامل‌ آشخانه، قاضي، پيش‌قلعه، بجنورد، حصارگرمخان، راز، گرمه‌، جاجرم، سنخواست، شوقان، درق، ايور، شيروان، لوجلي، اسفراين، صفي‌آباد و فاروج عنوان كرد.
اين مسئول در استانداري خراسان شمالي با قدمت‌ترين شهرداري اين استان را مربوط به شهرداري شيروان اعلام كرد كه در سال 1306 در اين شهر تاسيس شده است.
وي همچنين درجه شهرداري بجنورد را 9، شيروان 8 و اسفراين را درجه 7 برشمرد.
الهي بيشترين جمعيت ساكن در نقاط شهري شهرهاي خراسان شمالي را مربوط به بجنورد با حدود 177 هزار نفر جمعيت ذكر كرد.
به گفته وي، ارتقاي دو روستاي بزرگ خراسان شمالي به شهر اكنون در دستور كار دفتر شهري استانداري اين استان قرار گرفته است.
خراسان شمالي با دارا بودن هفت شهرستان، 16 شهر، 15 بخش و 850 روستا، 811 هزار نفر جمعيت دارد.

سد شیروان

عکس های از سد شیروان

وضعیت اقلیمی شهر شیروان

اقلیم شیروان

وضعیت اقلیمی شهر شیروان

اقلیم یکی از شاخصهای مهم در صنعت توریسم می باشد . اقلیم شمال دما , بارش , باد ساعات آفتابی و یا خشکی یک منطقه می باشد. اساساً درجات حرارت تقریبی بین 25-20 درجه بهترین شرایط دمایی برای جهرانگردان است که به آن دمای آسایش (اقلیم آسایش) گفته می شود . تغییرات فصلی آب و هوایی چه در مبداء و چه درمقصد منجر به نوسانات قابل ملاحظه ای د رروند های جهانگردی می گردد که این امر می بایست مورد توجه مدیران و برنامه ریزان این صنعت قرار گیرد .

مطالعات و بررسی های انجام شده درباره ویژگی اقلیمی منطقه شیرولن نشان می دهد , این منطقه به طور کلی منطقه ای کوهستانی و آب و هوایی نسبتاً سرد در زمستان و معتدل در تابستان است . د رزمستان این منطقت تحت تاثیر آنتی سیکلون سیبری قرار می گیردبه طوری که هوای آن خشک آرام و سرد می شود . جبهه های کم فشاری که منشا آنها در مدیترانه شرقی است . غالباً به این منطقه می رسد و در اینجا از شدت آن کاسته می شود ولی در هر حال بارندگی های ین منطقه مربوط به همین جبهه ها می باشد . این شرایط بیشتر تحت تاثیر دو عامل فراهم آمده است .

الف ) جبهه های هوایی که این منطقه را تحت تاثیر قرار می دهند , شامل جبهه های وایی غربی و جبهه های پر فشار شرقی .
ب ) شرایط محلی بویژه ارتفاعات و جهت آنها

مهمترین شاخص اقلیمی در منطقه مورد مطالعه به شرح زیر می باشد:

- درجه حرارت

اطلاعات اخذ شده از دستگاه سینوپتیک نوده طی سالهای 1367 تا 1382 بیانگر آن است که زمستانهای سرد تا بسیار سرد و تابستانهای معتدل از ویژگیهای اقلیمی این منطقه است . تیر ماه با متوسط دمای 24 درجه سانتیگراد گرمترین ماه سال و دی ماه با 3/0 – درجه سانتی گراد سردترین ماه سال می باشد . حداکثر مطلق درجه حرارت 8/35 درجه سانتیگراد در تیر ماه و حداقل مطلق 4/11- درجه سانتیگراد در بهمن ماه به ثبت رسیده است(دامنه تغییرات 47 درجه سانتی گراد ) (اطلاعات اخذ شده از ایستگاه سینوپتیک نوده ) . متوسط درجه حرارت سالیانه در این شهرستان 3/25 درجه سانتی گراد می باشد.

گرم شدن هوا در بهار در این ناحیه نسبت به سایر مناطق خراسان آهسته صورت می گیرد . به طوریکه در فروردین متوسط درجه حرحرت ماهانه به حدود 7/11 درجه سانتی گراد می رسد . در پائیز نیز هوا به سرعت سرد شده و درجه حرارت متوسط مهر ماه از 6/13 درجه تجاوز نمی کند .

جدول شماره 12 و نمودار شماره 2 وضعیت درجه حرارت منطقه شیروان را درماههای مختلف نشان می دهند.
جدول شماره 12 – شاخصهای اقلیمی منطقه شیروان از سال 1367 تا 1382

مآخذ : اطلاعات اخذ شده از ایستگاه کلیماتولوژی نوده

نمودار شماره 2 – وضعیت درجه حرارت منطقه شیروان

- یخبندان

اهمیت تاثیر یخبندان , همچنین دوام و شدت آن در برنامه ریزیها , طرحهای عمرانی , کشاورزی و فعالیتهای توریستی و جهانگردی و ... کاملاً روشن و آشکار است . این عامل می تواند دوره انجام فعالیت های زراعی را محدود کند .
بر اساس بررسی های بدست آمده از اطلاعات و آمار ایستگاه سینوپتیک نوده ....شهرستان شیروان دارای دوره یخبندان 8 ماه است که معمولاً از اواخر مهر ماه شروع و تا اواخر اردیبهشت ادامه می یابد شدت یخبندان عمدتاً درماههای آذر , دی , بهمن و اسفند می باشد . حداکثر روزهای یخبندان در دی ماه اتفاق می افتد . متوسط روزهای یخبندان د رمنطقه شیروان 19 روز در سال است . ماههای اردیبهشت , خرداد , تیر, مرداد و شهریور فاقد یخبندان هستند .

- بارش

مقدار بارندگی متوسط سالیانه در شیروان در حدود 8/251 میلیمتر است . این میزان بارندگی به لحاظ مکانی در نقاط مختلف منطقه دارای توزیع یکسانی نمی باشد و به طور کلی میزان بارندگی در خطوط هم باران از شمال بخ جنوب تقریباً به نصف کاهش می یابد . میزان بارندگی سالانه در دشت شیروان 7/254 میلیمتر و د رحضه آبریز شد بارزو و کوهستان های شمال شرق (دهستان جیرستان و سیوکانلو) 423 میلیمتر می باشد (مهندسین مشاور مهاب قدس)
این میزان بارندگی به لحاظ زمانی نیز توزیع یکسانی ندارد بطوریکه بیشترین بارش در اسفند ماه با 3/47 میلیمتر و کمترین بارش در مرداد با 6/3 میلیمتر است . از نظر توزیع فصلی , بر اساس گزارش مطالعات دشتهای شیروان – قوچان 2/39 درصد بارش سالانه در بهار 5/35 در صد در زمستان , 21 درصد در پاییز و 3/4 در صد در تابستان بوده است به طور متوسط شروع بارندگی در منطقه 23 آبانماه و خاتمه آن 4 خرداد ماه و طول دوره از اواخر پاییز تا اوایل بهار به صورت برف می باشد.

جدول شماره 12 و نمودار شماره 3 وضعیت بارندگی منطقه شیروان را در سالهای 1367 تا 1382 نشان می دهد .

- وضعیت بادها

علت اصلی تغییرات آب و هوای منطقه , تداخل جبهه های مختلف آب و هوایی است که از غرب و شمال غرب و شمال شرق منطقه شیروان را تحت تاثیر قرار می دهند. از جمله این بادها بادهای صحرایی ترکمنستان هستند که بیشتردر جهت شمال شرق – جنوب غربی می وزند که در زمستان سرد و خشک و در فصل گرم , گرم و خشک هستند این بادها در شیروان به باد «آییش» معروفند که باعث خشکی گیاهان و زمینهای زراعی د رفصل گرم می شوند . همچنین بادهای ملایم مرطوب در جهت غربی – شرقی از طرف دریا ی مازندران می وزند که در محل به باد «دولان» معروف است و به علت وجود رطوبت موجب سبزیو خرمی گیاهان می گردد.(مقیمی 1370 : 19)
نتایج بدست آمده از ایستگاه هواشناسی سینوپتیک قوچان که از لحاظ جغرافیایی دارای شرایط یکسانی با شهرستان شیروان است نشان می دهد باد غال بدشت شیروان در فصل بهار باد جنوب شرق , در تابستان بادهای شرقی بادهای شرقی و شمال شرقی , درپاییز جنوب شرقی و شمال غربی می باشد که علت عمده آن جهت قرار گیری ارتفاعات شمالی و جنوبی شیروان شمال غرب – جنوب شرق است .

- توده های هوایی

منطقه شیروان را چندین توده هوایی تحت تاثیر قرار می دهند. که مهمترن آنها عبارتند :

1- توده هوایی سرد آنتب سیکلون سیبری که معمولاً از طریق ترکمنستان (شمال شیروان) و کوههای ذوالفقار وارد منطقه شیروان می شوند و باعث سرمای شدید اواخر زمستان می شوند بطوریکه برودت هوا را در شیروان تا -26 درجه سانتی گراد زیر صفر می برد و هوا را سرد و خشک و آرام نگه می دارد .

2- توده ها یی متشکل در مدار 30 درجه اقیانوس اطلس که از طریق اروپای شمالی و عبور از روی دریای سیاه و خزر و دریافت رطوبت زیاد , از قسمت شمال وارد منطقه شیروان می شو دکه این توده هوایی , سرد و مرطوب بوده و باعث بارش برفهای سنگین در زمستان می شود.

3- وجود بیابانهای خشک و کوهستانی کشور پاکستان و دشتهای جنوبی کشور افغانستان در فصل تابستان مرکز کم فشاری را ایجاد می کند. که جابجایی هوا باعث وزش باد از سمت شمال شرقی در ناحیه شمال خراسان می گرد که این باد در شیروان به آییش معروف است .

4- توده هوایی مازندران که از طریق دره های حاصله بوسیله رود اترک , شیروان را تحت تاثیر قرار می دهد که باعث بارندگی و همچنین وزش باد شمال – غربی جنوب شرقی به نام دولان می گرد که به علت وجود رطوبت موجب سرسبزی و خرمی گیاهان در بهار و تابستان می شود.
توده ها ی هوای کم فشار یکه منشا اصلی آنها در مدیترانه شرقی است معمولاً خراسان را تحت تاثیر قرار می دهند که البته د رمنطقه شیروان از شدت آن کاسته می شود , اما به هر حال یکی از جبهه های بارش در این منطقه محسوب می شود.

پوشش گیاهی

پوشش گیاهی می تواند به عنوان یک جاذبه اصلی گردشگری مطرح باشد . ارتباط نزدیکی بین پوشش گیاهی وحیات وحش وجود دارد , به گونه های که گردشگران نمی توانند یکی از آنها را از دیگری جدا کنند پوشش گیاهی در شهرستان شیروان اغلب به صورت استپ کوهستانی می باشد . فقط در منطقه سرداب و سرانی در شمال شهرستان شیروان بقایای جنگلهای گذشته را می توان مشاهده کرد , که امروزه مورد حمایت قرار گرفته اند . همچنین منطقه حفاظت شده گلول با مساحت تقریبی 27 هزار هکتار در 70 کیلومتری شمال شهر شیروان در حد مرز ایران و جمهوری ترکمنستان قرار دارد. منطقه فوق از تاریخ 27/04/1350 تحت عنوان پارک ملی سرانی مورد حفاظت بوده و در سال 1359 به منطقه حفاظت شده تبدیل شده است .

این منطقه دارای جنگلهای تنک «ارس» (سرو کوهی) و مراتع سر سبز است . دیگر گیاهان منطقه عبارتند از : کوکر , زالزالک , سیاتلو , طردآلوی کوهی و .... همچنین گیاهان صنعتی و داروی شامل قسمتی از شیره باریچه از آن استخراج می شود و گون که کتیرا از آن به عمل می آید . شیرین بیان و خارشتر و .... در محدوده فوق یافت می شود .
پوشش گیاهی استیی منطقه متنوع است . به طوریکه بسیاری از گیاهان ایران در آن یافت می شود. مهمترین این گیاهان عبارتند از :
- خار شتر ,که در تمام منطقه نیز مشهود است
- تلخک که در مناطقی همچون سرخس , تربت جام و تایباد نیز دیده می شود.
- درمنه که در تمام نقاط ایران مشهود است
- گون و همچنین تعداد زیادی از گیاه خانواده های مختلف مانند کنگر , مخلصه , ریواس و ... هم دیده می شود . برخی از گیاهان در مقابل عوامل نامساعد طبیعی مقاومت زیادی نسان می دهند و همین گیاهان می باشند که برای بهبود وضع مراتع امیدوار کننده می باشند. مراتع نیز بر اثر چرای مفرط و بی رویه و دیگر عوامل , در منطقه تخریب و یا در حال تخریب می باشند . به طوری که مرتع درجه یک و یا مراتع عالی وجود ندارند . مراتع خوب شهرستان شیروان در شمال و شمال شرقی این شهرستان در ارتفاعات گلول واقع شده اند و مراتع متوسط در ارتفاعات جنوبی شهزستان و خمچنین بخشی از کوههای شمالی قرار دارند و مراتع فقیر (مشاهدات متسقیم – و نیز مطالب برگرفته از طرح جامع شیروان و کتاب جغرافیای تاریخی شیروان) نیز عمدتاً در اطراف روستاها و دشت شیروان که چرای بی رویه و مفرطی صورت می گیرد شده اند . عرصه منابع طبیعی شهرستان شیروان به تفکیک مراتع , جنگلها و بیابانها به شرح ذیل است : (توسعه شیروان)



مراتع :

مجموعه وسعت مراتع شهرستان 20020 هکتار معادل 3/85 درصد از کل منابع طبیعی شهرستان بوده و از زیر بخشهای مندرج در جدول 13 تشکیل شده است .


نوع مرتع
مساحت (هکتار)
تولید علوفه خشک
درصد از مراتع شهرستان
مراتع خوب
40000
12000
8/13
مراتع متوسط
14000
280000
3/48
مراتع فقیر
110020
9902
9/37
جنگلها :

شهرستان شیروان 4/4 درصد جنگلهای استان را دارد که صرفاً جنگل ارس است .

منابع آب :
منبع اصلی تغذیه آبهای زیر زمینی منطقه مورد مطالعه رودخانه بارزو می باشد . این رود خانه از ارتفاعات شمال شیروان سر چشمه می گیرد و پش از عبور از شهرستان شیروان به رود اترک می پیوندد . رودخانه بارزو پرآبترین شاخ رود اترک در قسمت علیای ان است و در حوضه آبریز شیروان بیش از 90 درصد سطح آن در ارتفاع بالاتر از 2000 متر از سطح دریا قرار دارد وچون لااقل 7 ماه از سال آب رودخانه تماماً برای آبیاری زمینهای دشت مصرف می گردد , لذا در تغذیه سفره آب زیر زمینی دشت شیروان اهمیت اساسی دارد . وسعت حوضچه آبریز رودخانه تا محل تلاقی با رود اترک 3/1014 کیلو متر مربع می باشد و حد اکثر دبی غبر سیلابی آن 3000 و حداقل دبی غیر سیلابی آن حدود 333 لیتر در ثانیه است . حجم کل آب جاری شده د رنیمه مرطوب سال از آذر تا خرداد 56/ 19 میلیون متر مکعب و حجم کل آب جاری شده نیمه خشک سال از خرداد تا آذر ماه 4/10 میلیون متر مکعب است.
رودخانه دیگری که در شت شروان جاری است اترک می باشد که در قسمت جنوبی دشت از شرق به طرف غرب در جریان است و با توجه به اینکه در فصل خشک این رود خانه فاقد آب در قسمت شرقی تا مرکزی دشت شیروان می باشد لذا در آبیاری دشت در منطقه مورد مطالعه اهمیت چندانی ندارد وچون سطح آب زیر زمینی دشت شیروان در قسمت شرقی و مرکزی دشت پایین تر از بستر رودخانه اترک است در این ناحیه رودخانه اترک حالت زه کشی نداشته و فقط در انتهای غربی دشت در رضا آباد است که بستر رودخانه پایین تر از سطح زیر زمینی دشت شیروان قرار دارد و در این قسمت رودخانه مشابه زهکش دشت عمل می نماید به طوریکه آب موجود در رودخانه در فصل خشک نتیجه تخلیه سفره های آبهای زیر زمینی بخش غربی دشت شیروان است .

لازم به ذکر است که در حال حاضر از منابع آب زیر زمینی دشت شیروان از طریق چاه های عمیق حفر شده در این محل دشت حداکثر بهره برداری صورت می گیرد بطوریکه آب زیر زمینی دشت به علت بهره برداری بیش از حد در سالهای اخیر هر ساله افت بیشتری می نماید.

از نظر کیفیت آب زیر زمینی دشت شیروان بایستی متذکر شد که از شهر شیروان تا انتهای غربی دشت آبهای سولفات سدیک می باشد و لی در مجموع آب های موجود دارای کیفیت نسبتاً خوبس جهت آبیاری کشت و زرع می باشد. (مطالعات خاکشناسی نیسمه تفصیلی بارزو : 22)



بررسی نواحی حساس وارزشمند زیست محیطی شهر و حومه شیروان اکوسیستم ارزشمند منطقه شیروان از جمله مناطق حفاظت شده غارها , ییلاقات, رودخانه ها وچشمه ها در ارتفاعات ودامنه های آن نواحی حساس وارزشمند زیست محیطی را به وجود آورده اند. این مناطق به دلیل دارا بودن تنوع پدیده های زیستی دارا ی قابلیت گردشگری طبیعی (اکوسیستم), علمی , پژوهشی و آ»وزشی هستند . این نواحی حساس و ارزشمند زیست محیطی در تقسیم بندی ذیل قابل بررسی می باشند.

مناطق حفاظت شده :
مناطق حفاظت شده به محدوده ای از متابع طبیعی اعم از جنگل , مرتع , دشت , کوهستان و رودخانه اطلاق می شوود که بیانگر مظاهر طبیعی هستند که به منظور حفاظت پوشش گیاهی وحیوانی در ظرایط کاملاً طبیعی و تحت حفاظت سازمان حفاظت محیط زیست قرار دارند , علی رقم نظارت و کنترل , این مناطق مجاز به بهره برداری و بهره وری معقول از قابلیتهای موجود در مناطق حفاظت شده به منظور حفظ و تکثیر تسل جانوران و حشی و حفظ و احیای رستنیها را دارد. در منطقه مورد مطالعه , منطقه حفاظت شده گلول و سرانی یکی از مناطقی است که که به لحاظ زیست محیطی دارای آی و هوایی سرد و نیمه خشک است و در زمستانها اغلب بابارش شدید برف همراه است که همه ساله گردشگران زیادی از این منطقه دیدن می کنند . مهمترین زیستگاه کل و بز در منطقه حفاظت شده گلول د ر « زوی علم , زوی قورل و قاپلان » قرار دارد . خمچنین این منطقه محل زیست گونه های حیوانی شامل قوچ ,میش اوریال,پلنگ ,گربه وحشی,خوک وحشی,سمور سنگی ,روباه ,شغال ,سنجاب درختی , خرگوش و انواع پرندگان و خزندگان می باشد . پوشش گیاهی منطقه شامل درختان ارس ,زرشک,کرکو,گون,درمنه و انواع گرامینها است. علاوه بر این جاذبه های دیدنی منطقه با توجه به بوته ها خشکیده گون پوشانده شده و از آب آن برای شرب دام در فصول گرم سال استفاده می شود . این برفها در تمام طول سال برف داشته و جلوه های زیبا و دیدنی دارند .

ییلاقات :
منطقه شیروان با توجه به ویژگیهای خاصی جغرافیایی و کوهستانی بودن منطقه مذکور و دره های پر آب دارای یلاقات بسیار خوش آب وهوا و دیدنی است , که مهمترین این مناطق عبارتند از : ییلاق زوارم ,ییلاق گلیان , ییلاق اوغاز , ییلاق گلیل نامانلو و ییلاق استخری . از میان ییلاقات نامبرده , ییلاق زوارم و گلیان در محدوده طرح واقع شده است.

مشخصات کلی شهرستان شیروان

شهرستان شیروان
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

شهرستان شیروان از شهرستان‌های استان خراسان شمالی است.با وسعت ۳۷۸۹ کیلومتر که از شمال به کشور ترکمنستان و از جنوب به شهرستان اسفراین از شرق قوچان و از غرب به بجنورد محدود می‌شود. مرکز آن شهر شیروان است و لوجلی شهری است در شمال این شهرستان. شیروان از شهرهای مرتفع استان خراسان شمالی است که در درهٔ رود مرزی اترک ما بین کوه‌های کپه‌داغ و آلاداغ جای گرفته‌است. شیروان دارای آب و هوای نسبتا سرد در زمستان و گرم و معتدل در تابستان می‌باشد. این شهرستان در سال ۱۳۸۵، تعداد ۱۶۴ هزار نفر جمعیت داشته‌است .



تقسیمات کشوری
بخش مرکزی شهرستان شیروان
دهستان حومه (شیروان)
دهستان زوارم
دهستان زیارت
دهستان سیوکانلو
دهستان گلیان
شهر: شیروان

بخش سرحد
دهستان تکمران
دهستان جیرستان(آلخاص ،کوسه ،ملوانلو،میلانلو،سیرسپرانلو،نامانلو)
دهستان قوشخانه
شهر: لوجلی


جستارهای وابسته
غار سلیمان


دانشگاه‌های شیروان
مرکز علمی کاربردی شهرستان شیروان
دانشگاه آزاد شیروان
دانشکده دولتی کشاورزی شیروان
دانشکده فنی پرفسور حسابی
دانشگاه پیام نور

آثار تاریخی
چهارطاقی تیموری
تپه باستانی
غارهای دستکند هنامه

مشاهیر شیروان
سعدالدین تفتازانی{شاعر و عارف}
شيخ رشيد‌الدين محمد
ارد بزرگ (شرکا){از مشاهیر برجسته ایران دارای کتاب‌های متعدد از جمله قاره کهن و جملات حکیمانه}
بابا توکل گلیانی{عارف}
هیوا مسیح{شاعر پست مدرن}
منوچهر لطیف{ قهرمان کشتی و قدیمی ترین کارشناس و منتقد کشتی ایران }

مکان‌های زیارتی و تفریحی
امامزاده حمزه رضا
کوهستان پارک شیرکوه
ییلاق گلیان
آبشار استرخی
منطقه حفاظت شده گلول وسرانی
زوارم
سدهای بارزو و شورک
کوه شاهجهان از رشته کوه آلاداغ
رشته کوه کپه داغ
ييلاق اوغاز
غار كافر قلعه
غار پوستين دوز
کوههای آلخاص (واقع در مرز ترکمنستان)

ورزشهای پر استعداد شیروان
کشتی چوخه{ مسابقات این ورزش در سال۱۳۴۲‬ برای اولین بار با حمایت “منوچهر لطیف” در شهر شیروان برگزار شد}
کوهنوردی و صخره نوردی{رضا پیل پا عضو تیم ۵ نفره صخره نوردی ایران از شیروان}
والیبال{تیم قند شیروان که در سالهای ۸۱و۸۲ در لیگ برتر والیبال کشور حضور داشته و به عنوان بهترین تیم شهرستانی انتخاب شد این تیم به خاطر مشکلات مالی منحل شد}
ورزش‌های رزمی
کوراش{ایوب حسنی قهرمان کوراش جهان وآسیا}




غذاهای محلی شیروان
قتلمه، چلپه، اگنجه، شیرمال، ساج نونه، فطیر، قاق، چریش لی فطیر، جزلق لی فطیر، کلوچه برنجی، چزمه، قوتاب(قطاب)، یخنه پلو، آبگوشت، سمسمه، دیمه دنی، قیش، کچه(کاچی)، نون قاتق، پی او، درشوگرم، آش رشته، یارمه، مسدوه، فرنی، شیره داغ، تلخان، آش قلیه

پیشینه
در ایران معمولا شهرهاو آبادی‌های قدیم را به به پهلوانان و شهریاران نسبت میدهندمثلا بجنورد را به بیژن وشیروان را به انوشیروان نسبت میدهند.نام شیروان منسوب به نقش شیری که شکل و شمایل آن در دامن شمالی شیر کوه مشاهده می‌شود.

همچنین نام شیروان منسوب به شیربانانی بوده که در قرون گذشته در جنگل‌های منطقه شیروان به شکار ونگهداری شیر اشتغال داشته‌اند.

شیروان روزگاری پایتخت قوم پارت بوده‌است. دیاکونوف محقق ونویسنده روسی معتقد است اولین امپراتوری مقتدر پارتها(یوئه چرمی)به نام کوشانیان در شیروان به وجود آمده‌است. ایزدوخاراکسی واسترابون از مورخین و جغرافیدانان یونان محل زندگی و حکومت پارت را در دره رود اترک شیروان ذکر کرده‌اند.


شیروان ‌در زمان اشکانیان در زمره قلمرو آنان قرار داشته و وجود گورهای زرتشتی و آثار تاریخی در نقاط گوناگون ناحیه شیروان، نه تنها بر شناخت رویدادهای تاریخی شیروان در پیش از تاریخ کمک می‌نماید، بلکه آبادی و اهمیت این شهر را در آن زمان نشان می‌دهد. شهرهای خراسان، از جمله شیروان، بین سال‌های ۳۱ و ۳۲ هـ. ق، در روزگار خلافت عثمان، به دست مسلمانان افتاد. در زمان حکومت طاهریان، صفاریان و سامانیان، شیروان یکی‌از آبادی‌های پرجمعیت و آباد بوده‌است. سلطان محمود غزنوی در بازگشت از هندوستان از مسیر راه مشهد - طرقی - شیروان، یک شبانه روز در روستاهای دهستان گلیان شیروان، اردو زده است؛ به طوری که این محل را تخت سلطان محمود نیز می‌نامند. مغولان در ۶۱۸ هـ. ق، شهرهای خراسان، از جمله شیروان را گشودند و به کشتار و چپاول پرداختند. شیروان در ۸۷۴ هـ. ق، به دست تیمورلنگ افتاد. شیروان در زمان صفویه از اعتبار و اهمیت ویژه‌ای برخوردار شد و در زمان شاه عباس بزرگ، کردان جنگجو به این ناحیه کوچ کردند. شاه عباس صفوی چند بار، از جمله در ۱۰۰۷ هـ. ق، به خراسان که مورد تاخت و تاز مردمان گوناگون بود و هم چنین به شیروان، مرکز حکومت ایلخانی سفر کرده‌است. نادرشاه افشار در ۲۴ شوال ۱۱۴۸ هـ. ق، به پادشاهی رسید و رضاقلی میرزا، پسرش را فرمانروای خراسان، از جمله شیروان کرد.

شیروان یکی از شهرهای مهم نادر شاه افشار به حساب آمده‌است. در ۱۲۱۰ هـ. ق، آقا محمد خان قاجار هنگام رفتن به مشهد، از شیروان گذشت و امیر گونه خان، حاکم شیروان نسبت به وی اعلام وفاداری کرد. در روزگار محمد شاه قاجار، شیروان یکی از نواحی مهم درگیری‌های حاکمان محلی، از جمله حاکمان شیروان و بجنورد بود. ناصرالدین شاه قاجار، دوبار در سال‌های ۱۲۸۴ و ۱۳۰۰ هـ. ق، به خراسان سفر و از شیروان نیز دیدن کرد.


منابع
1.↑ پایگاه اینترنتی مرکز آمار ایران